Bài học số 3: “Khoảng cách ngắn nhất giữa người với người là tiếng cười” – Victor Borge, nhạc sỹ kiêm danh hài Đan Mạch

Rồng cười

Chuyện dông dài lược lại thì, tôi đã duy trì việc viết lách như thầm hứa. Tuy nhiên, tôi ngừng cho đăng bài lên khi chợt ngộ ra mình đã không hình dung hết những thử thách sẽ gặp phải khi quyết “dấn thân” vào việc lập blog. Tôi biết mình cần thời gian lên kế hoạch, và chắc chắn sẽ phải nhờ cậy đến sự giúp đỡ những người giàu kinh nghiệm hơn mình (từ hôm hạ quyết tâm lập blog đến nay, tôi đã nhờ vả ÍT NHẤT là hai chục người rồi. Tôi thề là muốn việc gì xong, phải nhờ công cả làng).

Mỗi tuần tôi nghĩ ra nhiều hơn là chỉ một ý tưởng. Điều này có nghĩa là nhà tôi trở ngập trong những mớ ghi chú hổ lốn và những tờ post-it dính chi chít, không đâu vào đâu (Marie Kondo nhìn e sẽ thốt “cái này không lan tỏa niềm vui”).

Những ý tưởng của tôi quả thật bất kham không khác gì bầy trẻ nhỏ: chúng ồ đến ồ đi, chạy mòng mòng cả ngày, và thường để lại một bãi chiến trường cho tôi theo dọn. Tôi quyết định, tổng hợp các ghi chép theo trình tự mô phỏng một cốt truyện, thay vì đăng lên theo trình tự thời gian kiểu ký sự. Cho nên, chuyện sắp kể hãy cứ xem như đã xảy ra cách đây ba năm:

“Bài đăng hôm nay đúng thật là về việc xảy ra hôm nay. Trải nghiệm này quá đỗi đáng yêu nên tôi không thể không chia sẻ với mọi người ngay lập tức.”

[Lúc bạn đang đọc những dòng này thì “ngay lập tức” không còn chính xác nữa. Nhưng đúng hôm việc diễn ra, tôi có đăng ngay bài lên web, và có ba người vào đọc. Tôi, mẹ tôi, và anh nào đấy sống ở Nepal – thống kê truy cập web bảo thế.

Cái tình của sự việc hôm ấy không vì vậy mà kém thắm đâu. Thế nên tôi sẽ đăng lại câu chuyện như đã viết năm đó. Cùng nhau du hành thời gian về quá khứ nhé? *thò tay ra nắm lấy tay bạn và dắt đi một cách không hề… ma mị tí nào*]

Lần đầu tôi biết đến câu nói được dùng làm tựa bài hôm nay của danh hài-nhạc sỹ Victor Borge là gần chín năm trước. Người chia sẻ câu nói này với tôi là một người bạn cũ mà tôi tạm gọi là “Một trong những vị Lão Tướng” (tôi sẽ nói thêm về ngoặc kép này vào dịp sau). Tôi luôn nghĩ câu nói này rất đáng yêu, nhưng sau ngày hôm nay tôi mới thấy thấm thía hết ý nghĩa của nó.

Tuần này là tuần lễ sinh nhật (lần thứ mấy thì bí mật!) của chị gái tôi. Chi tiết này rất có liên quan đến câu chuyện muốn kể vì tôi rất thương chị, và vì bấy lâu nay, cứ nghĩ đến chị gái là tôi lại nghĩ đến hình ảnh con chuồn chuồn. Đã nhiều năm, trong xe hơi của chị luôn treo một con chuồn chuồn làm bằng thủy tinh. Sử sách ghi chép rằng loài chuồn chuồn đã luôn được xem là hiện thân của sự đổi mới. Nhưng không chỉ là thay đổi bề ngoài, chuồn chuồn còn là hình tượng của những đổi mới từ bên trong của bản thân: tính cách, quan điểm, ý kiến, năng lực, sở thích – những khía cạnh của con người mình mà càng lớn tuổi tôi mới càng hiểu hơn.

Sáng nay, vừa mở cổng dắt xe ra hẻm là tôi phát hiện ra cậu chuồn chuồn Victor (tôi đặt tên cậu ấy thế) đang la đà ngang tầm mắt. Thấy cậu mà tôi mỉm cười vì nghĩ đến chị gái, người luôn biết đem lại cho tôi tiếng cười. Hai chị em tôi gần gũi nhau nhất là những khi cùng nhau pha trò và khúc khích về những chuyện vớ vỉn nhất quả Đất. Tôi ngẩn ra suy tư trong giây lát rồi lên xe, mau chóng đi công chuyện. Tôi chỉ đoán đây đơn giản là vũ trụ rỉ tai tôi rằng, hôm nay sẽ là một ngày suôn sẻ.

Tiện đây tôi phải nhắc ngay là tôi đang được nghỉ Tết Nguyên Đán. Ai cũng phải công nhận rằng, khi một người sở hữu rất nhiều thời gian rảnh, họ thường muốn tìm việc gì đó để làm. Nhưng cái Thuyết Tương Đối về hợp thể không gian – thời gian dường như, vì một lý do nào đó, luôn làm cho những người đang vô cùng rảnh rỗi cảm thấy cực kỳ không muốn nhúc nhích làm bất cứ việc gì. Một người bạn thân của tôi (với biệt danh “Máy Ôm”, vâng, đúng thế, “Máy Ôm”) sáng nay ban lệnh “Nghe này, nàng Conner! Đã đến lúc dậy đi lo công chuyện đâu ra đấy đi. Tớ tin ở cậu.”

Vì thế, tôi phụng phịu ủn chồng bánh bích-quy ra khỏi giường và lên đường lo đại sự như lời Beyoncé hát [“Ai thống trị thế giới này? CHỊ EM TA.”]

Trong chuyến du xuân trên yên xe máy lần này, tôi mục sở thị cơ man là những cảnh tượng khác thường, trong đó phải kể đến: một bác tài xe buýt vừa đọc báo VỪA lái xe song song với xe tôi (“đọc báo” ở đây nghĩa là tờ báo giương lên choán trọn tầm nhìn đấy, bà con ạ), một gã chạy xe bằng cách đứng hẳn lên xe (buông luôn cả tay phanh lẫn tay ga, trừ khi thỉnh thoảng phải “sờ” vào một cái để lên ga), và một anh kia thồ ít nhất phải ba chục con gà trên yên xe máy (mà thật ra, cảnh tượng này cũng không hẳn là ít bắt gặp ở đây. Nhưng vẫn phải bái phục kỹ năng nghệ thuật sắp đặt của anh!)

Chạy xong mấy việc lặt vặt, cái thân lười biếng trong khoảnh khắc ấy của tôi làm một cuộc vật lộn tư tưởng rằng có nên sống trách nhiệm với bản thân và đi đổ xăng không, vì bình xăng đã vơi đi hơn nửa (tôi đã thấm nhuần chân lý ba mẹ dạy, rằng làm gì làm, xăng còn nửa bình thì phải đi đổ kẻo đi đường bị lạc ở nơi đồng không mông quạnh hay bị ai giết… hay bất cứ nghịch cảnh nào mà xăng không đầy bình không được…) Tôi VÔ CÙNG biết ơn lời ba mẹ dạy, bởi chuyến đi đổ xăng này trở thành điểm nhấn cho cả một năm của tôi (năm ấy là năm con Khỉ).

Tôi vừa lăn bánh vào cây xăng thì mọi người đã nhận ngay ra tôi (ô kê, phải công nhận thực tế là họ nhận ngay ra cái xe màu cực chói của tôi, nhưng cảm tưởng vẫn cứ như là nhạc dạo mở đầu của sitcom Cheers mở vang mỗi khi tôi chờ tới, và mọi người quay sang tôi với cái nhìn hiểu nhau).

Bằng tiếng Việt chưa sõi, tôi nhờ anh nhân viên cho tôi đầy bình. Thường thì tôi vẫn đội nón bảo hiểm trên đầu mỗi khi đổ xăng vì chỉ phải đứng chờ vài phút (nón bảo hiểm của tôi là loại bảo vệ cả mặt nên nghe và nói chuyện lúc đội nón hơi khó khăn). Tôi chợt nghe thấy một tràng cười khúc khích. Tôi đảo mắt “điều tra” xung quanh mình xem nguồn cơn là đâu vì, ôi chao, hiếm khi tôi nghe một nhóm các anh “khúc khích”. Hiếm, có khi chưa bao giờ luôn.

Sài Gòn vào ngày Tết cực kì vắng vẻ, và dù hàng quán đều đóng cửa hoặc chỉ có vài nhân viên trực Tết, cây xăng vẫn đủ nhân viên như ngày thường (8 đến 10 người). Người nhiều việc ít, thế nên các anh quyết định ngồi nhậu xỉn quắc cần câu ngay tại cây xăng luôn (YOLO thế còn gì nữa). Chúng ta đang nói đến nhậu nhẹt cấp độ fan cuồng thể thao đi ăn mừng, hoặc hội độc thân nam tới bến lần cuối ‘tiễn’ ‘đồng bọn’ đi lấy vợ. Các anh, anh nào anh nấy mắt đỏ ngàu, mặt như gà chọi, phối hợp tay-mắt rõ loạn hết cả bởi phải dăm lần anh mới đặt vòi xăng vào được bình xăng xe tôi. 

Tôi bật cười lớn, phần vì sốc phần vì hoài nghi, mà không hề hay rằng khoảng cách giữa tôi và những người lạ mặt vui tính này sắp sửa được rút ngắn lại.

Nghe thấy tiếng cười, các anh xoay đầu sang phía tôi nhìn. Để hai bên thôi trố mắt ra nhìn nhau, tôi hỏi (một lần nữa, bập bẹ bằng tiếng Việt) “Các anh có uống bia không?” (ý tôi là “các anh đang uống bia à?”)

Ngay lập tức, mấy anh phá lên cười rồi một anh đứng dậy, tiến lại gần tôi, và đặt ly bia của anh vào tay tôi. Tôi không chắc mình nên phản ứng thế nào, ra hiệu cho anh rằng hai tay tôi bận cả rồi (tay cầm ví, tay cầm bia), và rằng đang đội nón bảo hiểm nên vướng, không uống được.

Trong đầu, tôi mường tượng ‘thông điệp’ mình đang nhắn gửi đến anh ấy là “Dạ, ha ha, tình huống này vừa hay mà cũng vừa lạ lùng quá, vướng thế này em không uống được… với lại, anh thấy đấy, ha ha, em đang phải lái xe. Ha ha, Ôi chà, thế này ngại quá đi mất, em bối rối không hiểu chuyện gì đang xảy ra nữa nên thôi cho em gửi lại anh ly bia.”

Rõ là ‘thông điệp’ của tôi được hiểu… sai bét, bởi thêm một anh khác tiến lại, ân cần gỡ mắt kính của tôi và gài vào khe cổ áo chữ V tôi (ồ vâng, anh rất mạnh dạn), cởi quai nón bảo hiểm của tôi và nhẹ nhàng đẩy nón gọn ra phía sau, ánh mắt anh long lanh niềm hãnh diện hân hoan như khi Siêu Nhân giải cứu nàng Lois Lane.

Tôi không nhịn được cười, và lần này không vì cảm thấy khó xử. Tôi thật lòng cảm thấy biết ơn và hạnh phúc. Ngay lúc ấy, hình ảnh cậu chuồn chuồn Victor hiện lên trong tâm trí tôi. Con người tôi trước đây sẽ phản ứng hoàn toàn khác trong tình huống như hôm nay, nhưng con người tôi đã thay đổi. Tôi nghĩ hoài về khoảnh khắc ấy, khi những con người hoàn không quen biết nhau và hoàn toàn bất đồng ngôn ngữ lại trở nên gần gũi với nhau đến vậy. Tôi nhận ra, chảy trong mình là nguồn hạnh phúc và bình thản đến diệu kì, như những ngày được pha trò với chị gái, cười vui với bạn bè, với người thân. Tôi nhấp môi một vài ngụm bia (tôi còn phải lái xe nữa mà) và đề nghị trả tiền bia. Các anh lại bật cười trả lời “không, không”. Một anh chỉnh lại nón bảo hiểm và đeo kính vào lại hộ tôi rồi vui vẻ giơ cao ngón tay cái ra hiệu. Tôi gửi lại anh ly bia và 30,000 đồng tiền xăng.

Tôi không biết các anh có trải nghiệm khoảnh khắc ấy giống như tôi không, hay các anh có bận tâm nghĩ về hôm ấy như tôi không. Điều tôi biết chắc chắn là con người chúng ta kết nối với nhau bằng xúc cảm. Tôi chẳng biết gì về các anh, các anh cũng chẳng biết gì về tôi, thế mà tôi và các anh vẫn tìm được một sự kết nối rất chân thật trong giây lát. Khác biệt về ngôn ngữ, màu da, tên tuổi không quan trọng. Cười với nhau – chúng tôi phá bỏ bức tường ngăn cách và mời nhau bước vào miền hạnh phúc tồn tại trong tâm hồn mỗi người. Đã bao lần chúng ta mở lòng ra với người lạ (thậm chí với người quen) như vậy?

Thế nên đây là bài học số ______: Ngọn lửa trong tim mỗi chúng ta cháy sáng hơn khi ta tìm thấy niềm yêu đời và yêu sự kết nối tâm hồn ở những người xung quanh. Đôi khi, những kết nối ấy nằm ở tình cảm bạn bè, đôi khi lại ở những vật lộn trong cuộc sống mà ta đồng cảm cùng ai đó, hay đôi khi chỉ đơn giản là ở tràng cười và sự ân cần giữa những con người không quen biết đang ngà ngà men bia ở cây xăng như hôm nay. Nói đúng hơn thì hôm nay, họ đã mời tôi, một kẻ ngoài cuộc, cùng chung tiệc vui giản dị của họ vào ngày lễ cổ truyền, và đó là một món quà tôi không biết sao đền đáp cho trọn.

Từ bé, chúng ta được dạy rằng phải dè chừng người lạ (và trong nhiều trường hợp thì đúng là nên thế), nhưng quan điểm của tôi là phần lớn con người tính bổn thiện. Cách nhìn của tôi về con người, về thế giới và về khả năng tạo ra niềm vui của tôi đã thay đổi. Chúng ta cần luôn tiếp nhận sự đổi mới, và sẵn sàng nghênh đón những bất ngờ vui đến từ những người hoàn toàn xa lạ. Dù người bạn gặp trong cuộc sống có là ai, hãy nhớ rằng tiếng cười luôn là cách kết nối nhanh nhất giữa bạn và họ. Chúng ta có thể vượt qua mọi khoảng cách văn hóa bằng tiếng cười, và cuối cùng thì, đó cũng chính là hành trang duy nhất có thể giúp tôi tiếp bước trong cuộc sống.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this:
search previous next tag category expand menu location phone mail time cart zoom edit close